افوس من

 
نوشته شده به دست حمید رفیعی
نظرات >

شهر افوس از توابع بخش بویین ومیاندشت  شهرستان فریدن استان اصفهان  در۵۰درجه و ۵دقیقه و ۳۴ ثانیه طول شرقی و ۳۳درجه و ۱ دقیقه و۲۴ ثانیه عرض شمالی قرار دارد. این شهر  در فاصله ی ۱۸۰ کیلومتری غرب اصفهان و ۳۵ کیلومتری داران  قرار دارد. افوس  از طرف شمال به بویین میاندشت ،ازجنوب به فریدون شهر ،از غرب به روستا های آغچه و زرنه و از طرف شرق به روستاهای خویگان علیاو داشکسن محدود می باشد.  این شهر  به علت دارا بودن 1200 چشمه به شهر چشمه ساران نیز معروف است . شهر  افوس حدود ۵۰۰۰ نفر جمعیت دارد و تمام مردم آن مسلمان و شیعه می باشند .

مردم این شهر  بیشتر از نژاد گرجیانی هستند که در حدود 400 سال قبل و در دوران صفویه  از استان کاختی واقع در شرق گرجستان به این شهر  مهاجرت کرده اند.  .  اگرچه مردم افوس امروز به زبان فارسی صحبت می کنند ولی هنوز هم در میان صحبت های بزرگسالان این شهر تعدادی از کلماتی که ریشه گرجی دارند به گوش میرسد . اسامی بیشتر صحرا ها ،رودها  ومزارع هنوز هم گرجی مانده اند. در شعر زیرتعدادی از کلماتی که ریشه ی گرجی دارند و در گویش مردم افوس به کار می روند را  به  صورت نظم در آورده ام :

                                شعر افوس    

این جمع فارسی زبان                      گرجی بودند یک زمان                                        

زادگاهشون آپوسا                          بودند به دین عیسا                                      

وقتی کاخت شد ویران                      هجرت کردند به ایران                                       

هم پیر وهم نوعروس                     ساکن شدند در افوس                                       

بعد از گذشت چند سال                   خرد وجوان، کهنسال                                      

جمله مسلمان شدند                      پیرو قرآن شدند                                           

اکنون از آن روز گار                          داریم چندین یادگار                                        

گل واژه های زیبا                           اسم های رود و صحرا                                       

آخارویی ، ساچخره                    کویت رویی و سگره                                        

گالوستایی ، سابو کره                دی روستاوی ، دی سگره                                       

ساتام باکو ، قلیسرا                       ساتابله، مسمقرا                                        

ساچرولی وجانگا                               بیر چر دری ،موریقرا                                         

بنا غواری ، گنجی ها                        ناسلاری، خینی ها                                      

از چند تا بازی قدیم                            این اسم ها را ما بلدیم                                

گاردختما، سکانله                            گاوزوربا ، گندر شا له                                       

ریگی بایین ، دل دل با                        چل ما چلی، کور کور با                                          

امروز برای بچه ها                         بیگانه اند این واژه ها                                    

خر خشاله ، پیکالی                        گاج گاجی و مانگالی                                       

ساواسقلی و بودی                        نخور مالی و گودی                                      

جیریقلی و سرکلی                           اسگیلی و پرکلی                             

تاوصدگامی،ساژمله                      جونجور گلی ، ببله                                 

ساسور ملی ، قونجولی                    وریو  و کورمونجولی                    

این گولما و ججغی                            سگر مله و بو شکی    

آپوسا= بنا بر برخی گفته ها  نام  سرزمین اولیه ی مردم افوس،  آپوسا  یا آپوس  واقع در استان کاخت گرجستان بوده است و گویا  اکنون نیز  آثار قلعه هایی با نام آپوسا در آنجا وجود دارد .

کاخت=  از استان های باستانی در شرق گرجستان   که موطن اولیه ی  گرجی های فریدن بوده است.

سراینده : سعادت رفیعی افوسی(دبیر زبان  و  ادبیات  فارسی )


برچسب‌ها:
تاریخ : سه‌شنبه ۱٠ امرداد ۱۳٩۱
ساعت : ٧:۳۱ ‎ب.ظ